| |||||||||||
| |||||||||||
GOOGLE TRANSLATEOTOMASYON HABERGÜNEŞ HABERÖNEMLİ LİNKLEREN ÇOK OKUNANLAR
|
Toprak Özgül Direnç Ölçümü
Toprak Özgül Direnç Ölçümü Toprak Özgül Direnç Ölçümü Toprak özdirenç ölçümünde Wenner, Schlumberger, dipol-dipol, tek elektrot-dipol, yarım Wenner ve yarım Schlumberger gibi çeşitli klasik yöntemleri kullanmak mümkündür. Yukarıda adı geçen tüm geleneksel yöntemler, 4 adet ölçüm kazığının bir doğru boyunca değişik aralıklarla toprağa çakılması ile uygulanırlar. Elektrik Özdirenç Elektrik yöntemlerde yeryüzünde toprağa çakılan iki paslanmaz metal-çelik elektrod aracılığı ile yer içine elektrik akımı gönderilir. Yeryüzündeki diğer iki noktada yerleştirilen iki elektrod yardımı ile de yer içinde oluşan gerilim farkı ölçülür. Aşağıdaki şekilde akım elektrodlarından uygulanan akım çizgileri dağılımı ve bunun sonucu oluşan elektriksel gerilim (elektriksel potansiyel) çizgilerinin dağılımı görülmektedir
Genel Elektrod Dizilimi Uygulanan akımın birimi amper (çoğunlukla miliamper) ve ölçülen gerilimin birimi ise Volt (çoğunlukla milivolt) olarak bilinir. Bu ölçü değerleri ve kullanılan elektrod diziliminin K geometrik faktörü (dizilim katsayısı-array factor) kullanılarak bu ölçü konumu içiin görünür özdirenç (ohm-m biriminde) hesaplanır. Genel bir elektrod diziliminde yer alan 4-elektrod (A ile B akım ve M ile N ise gerilim elektrodları) alttaki şekilde verilmektedir. Yeryüzünde yayılan bu elektrod dizilimi çalışılarak ölçülen I-akımı (çoğunlukla miliamper-mA) ve DV-elektriksel gerilimi (çoğunlukla milivolt-mV) değerleri altta verilen bağıntıda yerlerine konulup hesaplama yapıldığında bu ölçü konumu için elektrik özdirenç ( ra : ohm-m) değeri elde edilir.
Ölçüm cihazları DV/I oranını Ohm cinsinden direkt olarak verirler. Özdirenç ise;
bağıntısıyla hesaplanabilir. Burada r (ohm-m) toprağın özdirenci, I (A) yere uygulanan akım, DV (V) M ve N uçları arasındaki gerilimdir. Şekil-2'de başlıca klasik yöntemler ile bunların geometrisi ve k faktörleri gösterilmektedir.
(*)Not: Yeni nesil ölçüm cihazları DV/I oranının yanında k faktörünü de saptayıp direkt olarak görünür özdirenci de verebilmektedir. k faktörü ölçüm kazıkları arasındaki mesafelere bağlıdır. TOPRAK ÖZGÜL DİRENCİ ÖLÇÜMÜNDE WENNER METODU
Şekil: Wenner Dizilim Alınan ölçüler elektrod aralığının (AB/2) fonksiyonudur. Akım elektrodları (A ve B) aralığının arttırılması yerin daha derin kesimlerine elektrik akımının gönderilmesini sağlayacaktır (alttaki şekile bakınız). Böylelikle yapılan ölçümler yerin daha derin kesimlerine ait görünür özdirenç( ra ) bilgilerini ortaya koyar. Elektrod aralığı arttırıldığında yüksek akım yoğunluğu gerekir. Toprak özgül direnci ölçüm çalışmalarında asıl olan akım ve gerilim elektrod aralıklarının sürekli olarak arttırılmasıdır. Bu nedenle arazi çalışmalarında elektrodlar sık sık yer değiştirip yeniden toprağa yerleştirilir. Wenner metodu 'nda bütün elektrodlar eşit aralıklarla dizilmiştir (dizilim yukarıda gösterilmiştir). Ortadaki O noktasına göre simetrik dizilim. Avantajları: Eşit elektrod aralığı nedeni ile K dizilim katsayısı kolaylıkla hesaplanır. a)Ölçüm duyarlılığına daha az gereksinim duyulur. b)Veri doğrudan değerlendirilebilir Kaynak: İTÜ, EMO Bu haber 2034 defa okunmuştur.
|
HABER ARAAKTUEL HABERGAZETELER |
|||||||||
|
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz Altyapı: MyDesign Haber Sistemi |
|||||||||||